Η εορταστική περίοδος του 2025 ολοκληρώθηκε με τους καταναλωτές στις Ηνωμένες Πολιτείες να κινούνται πιο προσεκτικά, πιο επιλεκτικά και σαφώς πιο συνειδητοποιημένα σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια. Αυτό αποτυπώνεται ξεκάθαρα στη 2025 Holiday Retail Survey της Deloitte, μια έρευνα με ιστορία άνω των 40 ετών, που καταγράφει διαχρονικά τη συμπεριφορά και τις τάσεις των καταναλωτών σε μία από τις πιο κρίσιμες περιόδους για το λιανεμπόριο.
Σύμφωνα με τα ευρήματα της έρευνας, η οικονομική αβεβαιότητα λειτούργησε ως βασικός παράγοντας περιορισμού της κατανάλωσης κατά τη διάρκεια των γιορτών. Οι συμμετέχοντες δήλωσαν ότι δαπάνησαν κατά μέσο όρο 1.595 δολάρια, ποσό μειωμένο κατά 10% σε σύγκριση με την προηγούμενη χρονιά. Η μείωση καταγράφηκε τόσο στα αγαθά λιανικής (-14%) όσο και στα δώρα-εμπειρίες (-6%), επιβεβαιώνοντας μια γενικότερη τάση εξορθολογισμού των εξόδων.
Η απαισιοδοξία για την πορεία της οικονομίας αποτυπώθηκε έντονα στις απαντήσεις των καταναλωτών. Το 77% ανέμενε υψηλότερες τιμές στα εορταστικά είδη, ενώ το 57% εκτίμησε ότι η οικονομική κατάσταση θα επιδεινωθεί μέσα στο 2026 — το χαμηλότερο επίπεδο αισιοδοξίας που έχει καταγράψει η Deloitte από το 1997. Παρά τη γενικευμένη συγκράτηση, η Generation X αποτέλεσε εξαίρεση, καθώς κατέγραψε ελαφρά αύξηση δαπανών κατά 3%, σε αντίθεση με τη Gen Z (-34%) και τους millennials (-13%).
Σε αυτό το περιβάλλον, οι προσφορές και οι εναλλακτικές επιλογές είχαν πρωταγωνιστικό ρόλο. Το 89% των καταναλωτών αναζήτησε εκπτώσεις, με το 75% να πραγματοποιεί αγορές κυρίως κατά τη διάρκεια εβδομάδων προσφορών. Παράλληλα, το 49% χρησιμοποίησε wish lists, περιμένοντας την κατάλληλη στιγμή για αγορές σε καλύτερες τιμές. Το 77% επέλεξε φθηνότερες μάρκες ή καταστήματα, το 73% επαναχρησιμοποίησε ή ανακύκλωσε αντικείμενα, ενώ σχεδόν οι μισοί δήλωσαν ότι προτίμησαν χειροποίητα δώρα. Αυξημένη ήταν και η χρήση πόντων επιβράβευσης, που έφτασε το 26%, από 20% το 2024.
Παρά τον περιορισμό των δαπανών, η ανάγκη για κοινωνική επαφή παρέμεινε ισχυρή. Ένας στους τέσσερις καταναλωτές διοργάνωσε εορταστική συγκέντρωση, με μέση δαπάνη 252 δολάρια, επιβεβαιώνοντας ότι οι στιγμές με φίλους και οικογένεια εξακολουθούν να αποτελούν προτεραιότητα.
Ο Δείκτης Εμπιστοσύνης Εορταστικών Αγορών (HSCI) της Deloitte έδειξε ότι οι καταναλωτές γιόρτασαν με μέτρο. Το 56% εξέφρασε ανησυχία για πιθανή ύφεση μέσα στο επόμενο εξάμηνο, γεγονός που επηρέασε κυρίως τις νεότερες γενιές. Μετά από δύο χρόνια αυξημένων δαπανών, όλες οι εισοδηματικές κατηγορίες κινήθηκαν προς περιορισμό εξόδων, ιδιαίτερα σε μη βασικές κατηγορίες όπως ένδυση, διακόσμηση και φιλοξενία (-22%).
Η τεχνολογία αξιοποιήθηκε περισσότερο από ποτέ για τον έλεγχο του προϋπολογισμού. Το 68% χρησιμοποίησε ψηφιακά εργαλεία για σύγκριση τιμών και προϊόντων, ενώ το 59% άντλησε ιδέες δώρων από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Η χρήση Generative AI αυξήθηκε σημαντικά, φτάνοντας το 33%, ενώ το 50% κατένειμε τις αγορές του σε όλη τη διάρκεια της εορταστικής περιόδου για καλύτερη διαχείριση των εξόδων.
Όπως σημειώνει η Natalie Martini, Vice Chair της Deloitte US, «η παράδοση των γιορτών παραμένει ισχυρή, ακόμα και όταν οι συνθήκες είναι αβέβαιες». Αντίστοιχα, ο Θοδωρής Παπακωνσταντίνου, Partner της Deloitte Ελλάδος, επισημαίνει ότι οι επιχειρήσεις λιανεμπορίου έχουν πλέον την ευκαιρία να επαναπροσδιορίσουν τη σχέση τους με τον καταναλωτή, επενδύοντας όχι μόνο στην τιμή, αλλά στην αυθεντικότητα, την εμπειρία και την πραγματική αξία.
Tην πλήρη έρευνα θα την βρείτε εδώ : 2025 Holiday Retail Survey
